کم کردن حجم عکس در اندروید؛ فشرده‌سازی تصویر بدون افت کیفیت

عکس‌های گوشی‌های امروزی به‌راحتی چند مگابایت حجم دارند. همین باعث می‌شود حافظه‌ی گوشی زود پر شود، ارسال عکس در پیام‌رسان‌ها کند باشد و بارگذاری مدارک در سامانه‌های اداری با خطای «حجم فایل بیش از حد مجاز است» متوقف شود. در این راهنما یاد می‌گیرید چطور حجم عکس را کم کنید بدون آنکه کیفیت آن به‌طور محسوس افت کند.

فشرده‌سازی تصویر یعنی چه؟

فشرده‌سازی یعنی حذف بخشی از داده‌های تصویر که چشم انسان تفاوت آن را تشخیص نمی‌دهد. دو راه اصلی برای کم کردن حجم وجود دارد: کاهش درصد کیفیت و کاهش ابعاد (رزولوشن). روش درست این است که اول کیفیت را کم کنید و تنها اگر لازم شد سراغ کاهش ابعاد بروید؛ چون کاهش ابعاد اطلاعات را برای همیشه از بین می‌برد.

مرحله به مرحله با ابزار فشرده‌سازی دستیار پنهان

• در صفحه‌ی قابلیت‌ها روی «فشرده‌سازی تصویر» بزنید.
• با گزینه‌ی «افزودن تصاویر بیشتر» تا ۵۰ عکس را هم‌زمان انتخاب کنید.
• فرمت خروجی را روی JPEG یا WebP بگذارید.
• کیفیت تصویر را با اسلایدر تنظیم کنید؛ ۸۵ درصد نقطه‌ی تعادل خوبی است.
• در صورت نیاز «تغییر اندازه‌ی تصویر» را از حالت «اندازه‌ی اصلی» تغییر دهید.
• اگر حجم مشخصی می‌خواهید، عدد آن را در «حجم هدف بر حسب KB» وارد کنید.
• روی «فشرده‌سازی تصاویر» بزنید و خروجی را ذخیره کنید.

JPEG یا WebP؛ کدام را انتخاب کنم؟

فرمت WebP در حجم برابر، کیفیت بهتری نسبت به JPEG ارائه می‌دهد و معمولاً ۲۵ تا ۳۵ درصد کم‌حجم‌تر است؛ بنابراین برای وب‌سایت، وبلاگ و فروشگاه اینترنتی گزینه‌ی بهتری است. در مقابل JPEG سازگاری بیشتری دارد و تقریباً در همه‌ی سامانه‌ها و برنامه‌های قدیمی پشتیبانی می‌شود. اگر عکس را برای بارگذاری در یک سامانه‌ی اداری آماده می‌کنید، JPEG را انتخاب کنید.

چطور عکس را دقیقاً به ۲۰۰ کیلوبایت برسانم؟

بسیاری از سامانه‌های ثبت‌نام و اداری سقف حجم مشخصی برای عکس دارند. کافی است در فیلد «حجم هدف بر حسب KB» عدد مورد نظر مثلاً ۲۰۰ را وارد کنید. برنامه ابتدا کیفیت را پله‌پله کاهش می‌دهد و تنها در صورت نیاز ابعاد تصویر را کم می‌کند تا خروجی زیر آن حجم قرار بگیرد.

چه درصد کیفیتی مناسب است؟

• ۹۰ تا ۱۰۰ درصد: بهترین کیفیت، کاهش حجم کم؛ مناسب چاپ.
• ۸۰ تا ۹۰ درصد: انتخاب پیشنهادی؛ کاهش حجم چشمگیر با تفاوت تقریباً نامحسوس.
• ۶۰ تا ۸۰ درصد: مناسب اشتراک‌گذاری در پیام‌رسان‌ها و شبکه‌های اجتماعی.
• زیر ۶۰ درصد: افت کیفیت قابل مشاهده؛ فقط وقتی حجم بسیار محدود است.

آیا عکس‌ها جایی آپلود می‌شوند؟

خیر. برخلاف سرویس‌های آنلاین فشرده‌سازی که عکس شما را روی سرور آپلود می‌کنند، دستیار پنهان تمام پردازش را روی خود گوشی و به‌صورت آفلاین انجام می‌دهد. این یعنی عکس‌های شخصی و مدارک شما هرگز از دستگاه خارج نمی‌شوند.

چرا عکس‌های گوشی این‌قدر حجیم شده‌اند؟

ده سال پیش یک عکس موبایل حدود یک مگابایت بود؛ امروز به‌راحتی به پنج تا دوازده مگابایت می‌رسد. دلیلش ترکیب چند عامل است: دوربین‌ها از چند مگاپیکسل به ۵۰ و ۱۰۸ مگاپیکسل رسیده‌اند، پردازش HDR چند فریم را روی هم می‌گذارد و اطلاعات رنگی بیشتری نگه می‌دارد، و حالت‌های شب چندین تصویر را ترکیب می‌کنند.

نکته‌ی مهم این است که در بیشتر کاربردهای روزمره شما به این حجم اطلاعات نیازی ندارید. عکسی که قرار است در پیام‌رسان فرستاده شود یا در یک سامانه‌ی اداری بارگذاری شود، با یک‌دهم این حجم هم دقیقاً همان‌قدر خوب به نظر می‌رسد.

فرمت‌های تصویر و تفاوتشان

• JPEG: رایج‌ترین فرمت، فشرده‌سازی اتلافی دارد و برای عکس‌های واقعی عالی است. بیشترین سازگاری را با همه‌ی سامانه‌ها دارد.
• PNG: فشرده‌سازی بدون اتلاف، مناسب تصاویر گرافیکی، لوگو و اسکرین‌شات با متن. برای عکس معمولی حجم بسیار بالایی می‌گیرد.
• WebP: فرمت مدرن‌تر که در کیفیت برابر معمولاً ۲۵ تا ۳۵ درصد کم‌حجم‌تر از JPEG است. برای وب‌سایت‌ها بهترین گزینه است اما سازگاری کمتری با سامانه‌های قدیمی دارد.
• HEIC: فرمت پیش‌فرض آیفون‌های جدید با فشرده‌سازی بسیار خوب، اما بسیاری از سامانه‌های ایرانی آن را نمی‌پذیرند و باید به JPEG تبدیل شود.

قاعده‌ی عملی: برای بارگذاری در سامانه‌های اداری و ارسال به دیگران JPEG را انتخاب کنید؛ برای وب‌سایت شخصی یا فروشگاه اینترنتی WebP.

کاهش کیفیت یا کاهش ابعاد؟

این دو کار کاملاً متفاوت‌اند و ترتیبشان اهمیت دارد. کاهش کیفیت یعنی همان تعداد پیکسل با جزئیات کمتر ذخیره می‌شود؛ اطلاعات ریز از بین می‌رود اما ابعاد تصویر ثابت می‌ماند. کاهش ابعاد یعنی تعداد پیکسل‌ها واقعاً کم می‌شود و تصویر کوچک‌تر می‌گردد.

همیشه اول کیفیت را کم کنید. یک عکس ۱۲ مگاپیکسلی با کیفیت ۸۰ درصد، هم کم‌حجم است و هم اگر بعداً خواستید بزرگش کنید یا ببرید، جزئیات کافی دارد. اگر مستقیم ابعاد را نصف کنید، آن اطلاعات برای همیشه رفته است و قابل بازگشت نیست.

کاربردهای عملی

• سامانه‌های اداری و ثبت‌نام: معمولاً سقف ۲۰۰ تا ۵۰۰ کیلوبایت دارند؛ از گزینه‌ی حجم هدف استفاده کنید.
• ارسال در پیام‌رسان‌ها: فایل سبک‌تر یعنی ارسال سریع‌تر و مصرف اینترنت کمتر.
• پیوست ایمیل: بیشتر سرویس‌ها محدودیت حجم کل پیوست دارند.
• آگهی فروش آنلاین: عکس سبک‌تر سریع‌تر بارگذاری می‌شود و آگهی زودتر منتشر می‌شود.
• آزاد کردن فضای گوشی: فشرده‌سازی دسته‌ای آرشیو عکس‌های قدیمی می‌تواند چند گیگابایت آزاد کند.
• وب‌سایت و فروشگاه اینترنتی: عکس سبک مستقیماً روی سرعت سایت و رتبه‌ی آن اثر می‌گذارد.

فشرده‌سازی دسته‌ای

اگر می‌خواهید ده‌ها عکس را یک‌جا کم‌حجم کنید، یکی‌یکی انجام دادن کار عاقلانه‌ای نیست. با انتخاب تا ۵۰ تصویر به‌صورت هم‌زمان، همه با تنظیمات یکسان پردازش می‌شوند. پیش از شروع یک عکس نمونه را با تنظیمات دلخواه تست کنید و وقتی از نتیجه راضی بودید، همان تنظیمات را روی کل مجموعه اعمال کنید.

اشتباهات رایج

• فشرده کردن دوباره‌ی یک عکس از قبل فشرده‌شده؛ هر بار کیفیت پله‌ای افت می‌کند و قابل بازگشت نیست.
• حذف نسخه‌ی اصلی پیش از بررسی خروجی؛ اول نتیجه را ببینید بعد تصمیم بگیرید.
• استفاده از PNG برای عکس‌های معمولی که حجم را بی‌دلیل چند برابر می‌کند.
• کاهش بیش از حد کیفیت به زیر ۶۰ درصد که افت را کاملاً محسوس می‌کند.
• استفاده از سرویس‌های آنلاین برای مدارک حساس؛ عکس شما روی سرور ناشناس آپلود می‌شود.